Wednesday, 14/11/2018 - 10:27|
Chào mừng bạn đến với cổng thông tin điện tử của Trường THPT Nguyễn Công Trứ

Để giáo viên chủ động trên bục giảng

thích tính tích cực, chủ động, sáng tạo của học sinh.

 

Để giáo viên chủ động trên bục giảng

Nhu cầu bức thiết đặt ra hiện nay là người giáo viên được chủ động hơn trên bục giảng, thoát ly sách giáo khoa để hướng đến những phương pháp giảng dạy sáng tạo, kích thích tính tích cực, chủ động, sáng tạo của học sinh.

 

 

co100123.jpg

Giờ học nhóm của học sinh Trường THCS Nguyễn Văn Trỗi (TP Tuy Hòa)- Ảnh: T. HẰNG

 

 

KHÔNG NÊN LỆ THUỘC VÀO SÁCH GIÁO KHOA

 

Đổi mới phương pháp giảng dạy không phải là thay đổi từ cách giảng dạy này bằng cách giảng dạy khác mà là sử dụng những phương pháp dạy hiện tại như thế nào để tạo ra được những giờ học có hiệu quả. Tự thân từng phương pháp giảng dạy sẽ chẳng có ý nghĩa gì nếu nó không được vận dụng đúng lúc, đúng nơi và đúng mức. Đổi mới phương pháp giảng dạy phải gắn liền với cách học của học sinh, nếu giáo viên đơn phương đổi mới mà không để ý học sinh học như thế nào thì đổi mới sẽ không thành công. Quan điểm đổi mới phương pháp giảng dạy cũng không có nghĩa là từ bỏ hoàn toàn các phương pháp giảng dạy truyền thống mà phải biết vận dụng một cách linh hoạt, sáng tạo giữa các phương pháp đó trong quá trình dạy học nhằm đạt được mục đích cao nhất mà giáo viên đề ra.

 

Ngành Giáo dục- Đào tạo Việt Nam đang hướng tới các phương pháp giảng dạy tích cực, nghĩa là vận dụng những phương pháp giảng dạy theo hướng phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo của học sinh. Dạy học tích cực là sự kết hợp linh hoạt nhiều phương pháp giảng dạy phù hợp với nội dung, trình độ nhận thức của học sinh, điều kiện thực tế để đạt được mục tiêu bài học. Mỗi phương pháp đều có những ưu điểm và hạn chế của nó, không có phương pháp giảng dạy nào là tối ưu cả. Dạy học tích cực đòi hỏi cần có sự kết hợp giữa lý thuyết với thực hành, tăng cường liên hệ với thực tiễn cuộc sống. Tuy nhiên, việc vận dụng các phương pháp giảng dạy đạt hiệu quả cao hay thấp còn tùy thuộc vào tài năng sư phạm và khả năng sáng tạo của giáo viên.

 

Tình trạng khá phổ biến hiện nay là giáo viên lệ thuộc quá nhiều vào sách giáo khoa, sách giáo viên. Vẫn còn quan niệm cho rằng sách giáo khoa là “pháp lệnh” nên nhiều giáo viên đã cố gắng thuyết trình, giảng giải hết những nội dung kiến thức có trong sách giáo khoa, yêu cầu học sinh học thuộc, nhớ máy móc theo sách giáo khoa, thậm chí biến giờ dạy thành một giờ “đọc chép” từ sách giáo khoa.

 

Chính việc cố gắng để dạy hết kiến thức trong sách giáo khoa đã gây ra sự quá tải, nặng nề, thiếu thời gian cho một tiết học trên lớp. Nội dung của sách giáo viên cũng chỉ là những hướng dẫn được cho rằng “có thể tốt nhất” mà thôi. Vì thế khi giảng dạy giáo viên hoàn toàn được sáng tạo mà không phải lệ thuộc vào đó.

 

DẠY HỌC THEO CHUẨN KIẾN THỨC, KỸ NĂNG 

 

 

co1100123.jpg

Giờ học của học sinh Trường tiểu học Kim Đồng (TP Tuy Hòa) - Ảnh: T.HẰNG

Chủ trương dạy học theo chuẩn kiến thức, kỹ năng sẽ giúp giáo viên thoát ly được sách giáo khoa, xác định được nội dung nào là cơ bản nhất, trọng tâm nhất cần tập trung đạt được; từ đó giáo viên mới có điều kiện thời gian cho việc tổ chức dạy học theo hướng phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo của học sinh. Như thế, giáo viên sẽ dần dần từ bỏ được các thói quen dạy học thụ động, phù hợp với cách đánh giá qua thi cử “dạy gì học nấy”, thói quen dạy chay, không làm chủ thiết bị, không bao quát đối tượng học sinh, bỏ rơi học sinh yếu kém, chỉ chú trọng truyền đạt kiến thức, không chú trọng rèn luyện kỹ năng, ứng dụng.     

 

 

Dạy học theo chuẩn kiến thức, kỹ năng yêu cầu giáo viên phải đầu tư thời gian và công sức nhiều hơn để xây dựng được một hệ thống phương pháp và phương tiện dạy học thích hợp cho từng bài dạy. Trên lớp giáo viên sẽ dạy ít hơn nhưng học sinh phải học nhiều hơn thông qua các hoạt động tương tác hoặc các trò chơi theo sự hướng dẫn, hỗ trợ của giáo viên. Học sinh sẽ được giáo viên tạo điều kiện để trao đổi với nhau và trao đổi với giáo viên. Chính vì được sáng tạo, tìm tòi khám phá của học sinh và sự phản biện của học sinh trong mỗi giờ học sẽ góp phần làm giàu thêm kiến thức cho giáo viên. Nếu tổ chức được một giờ học như thế chắc chắn học sinh sẽ ham học và học được nhiều điều hơn. Những điều mà học sinh học được không chỉ là kiến thức mà quan trọng là các em còn được trang bị cả kỹ năng sống, kỹ năng làm việc theo nhóm, kỹ năng sống hòa nhập với cộng đồng, kỹ năng quản lý, điều hành công việc, kỹ năng hùng biện, diễn thuyết trước đám đông, kỹ năng xử lý tình huống...

 

Kết quả vận dụng sáng tạo các phương pháp giảng dạy, phương tiện dạy học theo hướng tích cực hóa hoạt động học tập của học sinh, người ta đã rút ra một phương châm về dạy học rất hay như sau: “Tôi nghe, tôi sẽ quên. Tôi nhìn, tôi sẽ nhớ. Tôi làm, tôi sẽ hiểu”. Có nghĩa là, trong mỗi giờ học, nếu giáo viên biết kết hợp vận dụng linh hoạt các phương pháp vừa thuyết trình, sử dụng các học cụ trực quan và học sinh được thực hành ứng dụng thì giờ học đó chắc chắn sẽ có hiệu quả tốt. Cách dạy học này thực ra không mới và không khó nhưng nhiều giáo viên lại không thường xuyên vận dụng.

 

Mục tiêu của đổi mới phương pháp giảng dạy là để nâng cao chất lượng giáo dục, góp phần hình thành, phát triển toàn diện về đức, trí, văn, thể, mỹ cho học sinh. Hiện nay nền giáo dục - đào tạo Việt Nam đang có những bước chuyển mình rõ rệt sau ba năm thực hiện cuộc vận động “hai không” với bốn nội dung. Chúng ta đang cố gắng để xây dựng môi trường sư phạm thật trong lành, thân thiện, mỗi nhà giáo cũng đang phấn đấu trở thành tấm gương đạo đức, tự học và sáng tạo. Trên con đường phát triển của đất nước, sự đổi mới của nền giáo dục- đào tạo để đáp ứng với yêu cầu của thời kỳ công nghiệp hóa- hiện đại hóa chắc chắn không thể thiếu sự đổi mới, sáng tạo các phương pháp, phương tiện trong quá trình dạy học của mỗi thầy, cô giáo, vì đó chính là trách nhiệm, lương tâm nghề nghiệp.

 

Cải tiến phương pháp dạy học theo hướng tích cực hóa hoạt động học tập của học sinh được Bộ GD-ĐT triển khai từ năm học 1997-1998. Hơn mười năm qua, đặc biệt là 5 năm gần đây việc đổi mới phương pháp giảng dạy đã có bước chuyển biến khá rõ nét. Khả năng ứng dụng công nghệ thông tin và các phương tiện dạy học hiện đại phổ biến hơn. Các phương pháp giảng dạy theo hướng lấy học sinh làm trung tâm cũng được giáo viên chú ý vận dụng nhiều hơn. Tuy nhiên, vẫn còn một bộ phận giáo viên ngại khó, chậm tiếp cận với những phương pháp, phương tiện dạy học mới.

 

 

Ths. TRẦN KHẮC LỄ

Phó giám đốc Sở GD-ĐT Phú Yên

(Theo báo Phú Yên)

 

Bài tin liên quan
Tin đọc nhiều
Liên kết website
Thống kê truy cập
Hôm nay : 10
Hôm qua : 28
Tháng 11 : 681
Năm 2018 : 5.023